Gevolgen van diabetes

Als je diabetes hebt dan is je lichaam niet meer in staat om je bloedsuikerspiegel automatisch op het juiste niveau te houden. Een te hoge of te lage bloedglucosewaarde kan gevolgen hebben op korte en op lange termijn. Met een gezonde leefstijl en een goede regulatie van je diabetes kun je ook met diabetes gewoon gezond oud worden. Wij helpen je daar graag bij.

Hoge Bloedglucosewaarden

Langdurig verhoogde bloedglucosewaarden leiden in het lichaam tot blijvende schade. De weefsels 'versuikeren' en dat uit zich op verschillende manieren. Zo kunnen kleine bloedvaten worden beschadigd (microvasculaire schade), maar ook grotere bloedvaten (macrovasculaire schade) en andere weefsels. Ook weten we dat met name bij mensen met type 2 diabetes mellitus en overgewicht de kans op bepaalde vormen van kanker toeneemt. Of dit vooral samenhangt met het (ernstige) overgewicht of met de diabetes is nog niet helemaal duidelijk.

Het is belangrijk om te weten dat het optreden van veel van deze complicaties niet alleen een gevolg is van de langdurige verhoging van glucosewaarden, maar ook van een eventuele hoge bloeddruk, overgewicht, en afwijkingen in de vetstofwisseling. Zeker, als daarbij ook nog gerookt wordt, maakt dit de kans op complicaties buitengewoon groot. Niet of onvoldoende bewegen draagt ook duidelijk bij aan de kans op complicaties, terwijl een goed beweegpatroon juist beschermt tegen narigheid.

Complicaties

Microvasculaire schade

  • oogschade (retinopathie), waarvoor controle door de oogarts noodzakelijk is. Dit om de kans op blindheid als gevolg van diabetes zo klein mogelijk te maken;
  • nierschade (nefropathie), waarvoor controle via bloed- en urineonderzoek noodzakelijk is. Dit om de kans op ernstig nierfunctieverlies met kans op dialyse zo klein mogelijk te maken;
  • zenuwschade (neuropathie), waarbij door schade aan in het bijzonder de gevoelszenuwen bijvoorbeeld tintelingen en pijn aan de voeten kan ontstaan. Een risico is ook dat er schade aan de voeten ontstaat, zonder dat het gemerkt wordt, door een verlies aan gevoel. Daarnaast kan er ook sprake zijn van schade aan de zenuwen die naar het maagdarmstelsel gaan met bijvoorbeeld verminderde werking of verlamming van de maagspier, waardoor de maag zich niet goed kan ledigen.

Macrovasculaire schade

  • met name bij mensen met type 2 diabetes mellitus is er meer kans op het te vroeg optreden van een hartinfarct;
  • in mindere mate is er ook sprake van een verhoogde kans op het te vroeg optreden van herseninfarcten;
  • ook de vaten naar de benen kunnen zijn aangetast, met als gevolg een grotere kans op voetafwijkingen en amputaties. Ook hier geldt weer, dat roken hierbij een belangrijke rol speelt.

Andere vormen van schade

  • ook de gewrichten kunnen last hebben van de diabetes mellitus. De gewrichtskapsels kunnen verdikken, met uiteindelijk een verminderde beweeglijkheid en pijn. Deze klachten zijn vaak moeilijk te bestrijden;
  • klachten op het gebied van de seksualiteit zijn eveneens mogelijk, bij mannen zich vooral uitend als het onvermogen om een normale erectie te verkrijgen, en bij vrouwen een te droge schede en weinig tot geen zin in vrijen. Vaak zijn deze klachten een gevolg van het bestaan van zowel vaat- als zenuwschade;
  • zeker bij type 2 diabetes mellitus en (fors) overgewicht is er meer kans op kanker; bij vrouwen moet dan gedacht worden aan een verhoogde kans op bijvoorbeeld borstkanker, bij mannen aan een verhoogde kans op het optreden van dikkedarmkanker.

Lage bloedglucosewaarden

Over de schade van lage bloedglucosewaarden op lange termijn is minder bekend dan over de gevolgen van hoge bloedglucosewaarden. Toch wordt er steeds meer duidelijk. In de eerste plaats is er bij veelvuldig optreden van hypoglycemieën ('hypo's') een risico op het ontstaan van hypo-unawareness. Als iemand veelvuldig een lage bloedglucosewaarde heeft raakt hij/zij gewend aan het gevoel van een lage waarde en zal op termijn zijn of haar hypo's steeds later op gaan merken. Dat dat gevaarlijk is behoeft geen verdere toelichting. 

We kennen hypo's als een korte termijn probleem dat we zo snel mogelijk willen oplossen, maar de impact van een forse hypo is vergelijkbaar met een langdurige hoge waarde. Bij metingen in de bloedvaten blijken bij forse hypo's die een 30-40 minuten kunnen duren (vaak in de nacht!) allerlei schadelijke stoffen te ontstaan die de bloedvaten beïnvloeden zoals hoge (hyper) waardes doen: bloed wordt er lokaal stroperiger van (viscositeit), de kans op kleine stolsels (thrombose) neemt toe, andere hormonen die bij een hypo vrijkomen zoals cortisol en groeihormonen hebben urenlange effecten, etc. We kennen dergelijke 'schade-door-betere-glucosewaardes' van zwangerschappen: als dan opeens de waarde sterk verlaagd (verbeterd) wordt, treden in het netvlies (retina) soms bloedingen op (retinopathie), identiek aan de afwijkingen die bij hoge waardes worden gezien (bron: Diabeter).

BMI

Wat inmiddels duidelijk is geworden, is dat mensen met een 'body mass index' (BMI) van hoger dan 40 kg/m² als gevolg van dit ernstige overgewicht 7 tot 10 jaar korter leven. Dat is vergelijkbaar met het verlies aan levensverwachting als gevolg van roken.

Je BMI bereken je door jouw gewicht te delen door jouw lengte in het kwadraat. Als voorbeeld: iemand van 108 kg met een lengte van 1,70 meter heeft een BMI van 108/(1,70×1,70m) = 37,4 kg/m². Een gezond BMI ligt tussen de 18,5 en 25 (bron: voedingscentrum).

Voorkom complicaties!

Het is natuurlijk niet de bedoeling dat je door het lezen van dit hele verhaal compleet in de put zit. Met een gezonde leefstijl en een goede regulatie van je diabetes (zelfmanagement met een mooi woord) kun je heel veel ellende voorkomen en kun je ook met diabetes gewoon gezond oud worden. Wij helpen je daar graag bij. Op onze evenementen geven we je inzicht in alle factoren die invloed hebben op je bloedglucosewaarden. Ons doel is je in staat te stellen jouw leven zo prettig en gezond mogelijk in te richten, waarbij je rekening houdt met je diabetes, met jouw diabetes niet jouw hele leven bepaalt. We kunnen er veel over vertellen, maar beter nog kom je het zelf eens ervaren.

Afbeelding zit in de achtergrond van de Kolom!

Kom het ervaren tijdens een evenement